Wyznaczenie trasy dla samochodu ciężarowego wymaga czegoś więcej niż wskazania punktu początkowego i miejsca dostawy. Liczy się nie tylko liczba kilometrów, ale również dopuszczalność przejazdu dla konkretnego pojazdu, przewidywany czas podróży oraz koszty, które firma poniesie podczas realizacji zlecenia.
Dlatego w transporcie drogowym przydatnym narzędziem jest kalkulator tras TIR, który pozwala połączyć planowanie przebiegu przejazdu z analizą jego kosztów. Zamiast osobno sprawdzać drogę na mapie, szacować zużycie paliwa i wyszukiwać informacje o opłatach drogowych, można przeanalizować te elementy w jednym miejscu.
Jak działa taki kalkulator, jakie dane są potrzebne do wyznaczenia trasy i na co zwrócić uwagę, aby otrzymane wyniki były przydatne w codziennej pracy?
Kalkulator tras TIR to narzędzie do wyznaczania tras przejazdu samochodów ciężarowych, uwzględniające specyfikę transportu drogowego. W przeciwieństwie do standardowych map samochodowych pozwala planować przejazdy z uwzględnieniem parametrów pojazdu oraz ograniczeń występujących na sieci drogowej.
W praktyce oznacza to możliwość sprawdzenia, którędy powinna przebiegać trasa ciężarówki, ile kilometrów trzeba pokonać, jaki jest szacowany czas przejazdu i z jakimi kosztami należy się liczyć.
Bardziej rozbudowane kalkulatory umożliwiają również porównywanie wariantów trasy oraz analizowanie kosztów paliwa, opłat drogowych i eksploatacji pojazdu.
Takie informacje są szczególnie przydatne spedytorom, dyspozytorom i przewoźnikom, którzy muszą podejmować decyzje jeszcze przed rozpoczęciem transportu.
Trasa odpowiednia dla samochodu osobowego nie zawsze będzie dostępna dla pojazdu ciężarowego. Na drodze mogą występować ograniczenia tonażowe, wiadukty o określonej wysokości, mosty z ograniczeniem nacisku na oś czy zakazy wjazdu dla wybranych kategorii pojazdów.
Z tego powodu najkrótsze połączenie między dwoma adresami niekoniecznie będzie właściwą trasą dla TIR-a.
Przykładowo droga prowadząca przez centrum miejscowości może skracać przejazd o kilkanaście kilometrów, ale jednocześnie być niedostępna dla samochodu o określonej masie. Ciężarówka będzie musiała skorzystać z objazdu, co zmieni zarówno dystans, jak i przewidywany czas oraz koszt transportu.
Dlatego kalkulator tras dla ciężarówek powinien uwzględniać profil pojazdu już na etapie wyznaczania przebiegu trasy, a nie dopiero po jej obliczeniu.
Więcej o znaczeniu ograniczeń drogowych piszemy w artykule Jak zaplanować trasę dla samochodu ciężarowego? Ograniczenia, tonaż i parametry pojazdu.
Planowanie warto rozpocząć od określenia miejsca załadunku i rozładunku. Jeżeli transport obejmuje kilka lokalizacji, należy uwzględnić również punkty pośrednie.
Następnym krokiem jest wybór odpowiedniego profilu samochodu ciężarowego. W zależności od możliwości kalkulatora można wskazać między innymi masę pojazdu, jego wysokość, szerokość, długość czy nacisk na oś. Dane te mają znaczenie dla prawidłowego wyznaczenia przejazdu z uwzględnieniem ograniczeń drogowych.
Po określeniu parametrów pojazdu można wyznaczyć trasę i sprawdzić jej podstawowe wartości: długość, przewidywany czas przejazdu oraz przebieg na mapie.
Na tym etapie nie warto jednak kończyć analizy. Kolejnym krokiem powinno być porównanie dostępnych wariantów oraz oszacowanie kosztów przejazdu. To właśnie zestawienie dystansu, czasu i wydatków pozwala wybrać trasę odpowiednią dla konkretnego zlecenia.
Jedną z najważniejszych funkcji kalkulatora tras jest możliwość wyboru kryterium, według którego wyznaczany jest przejazd.
Trasa najkrótsza minimalizuje liczbę kilometrów. Może być korzystna pod względem dystansu, ale nie musi zapewniać najkrótszego czasu podróży.
Trasa najszybsza uwzględnia przewidywany czas przejazdu. Może prowadzić przez dłuższe odcinki dróg szybkiego ruchu, nawet jeżeli oznacza to większy kilometraż.
Trasa najtańsza jest wyznaczana z uwzględnieniem przyjętych parametrów kosztowych. Jej przebieg może różnić się od wariantu najkrótszego i najszybszego.
Wyobraźmy sobie dwa możliwe przejazdy między tymi samymi miejscowościami. Pierwszy jest krótszy, ale prowadzi przez wolniejsze drogi. Drugi ma większy dystans, lecz pozwala szybciej dotrzeć do celu. Jeżeli dodatkowo różnią się opłatami drogowymi, wybór korzystniejszego wariantu przestaje być oczywisty.
Dlatego zamiast zakładać, że mniej kilometrów zawsze oznacza niższy koszt, warto porównać wszystkie istotne parametry. Ten problem szerzej omawiamy w artykule Dlaczego najkrótsza trasa nie zawsze jest najtańsza?.
Sam kilometraż nie wystarczy do określenia kosztu realizacji zlecenia transportowego. Dwie trasy o zbliżonej długości mogą generować różne wydatki, a ich porównanie wymaga uwzględnienia kilku elementów.
Podstawowym składnikiem jest koszt paliwa, zależny między innymi od długości przejazdu, założonego zużycia paliwa i jego ceny. Znaczenie mają również koszty eksploatacyjne pojazdu oraz koszt pracy kierowcy.
Osobną kategorią są opłaty drogowe dla ciężarówek. W Polsce obejmują one między innymi system e-TOLL i płatne odcinki autostrad. W transporcie międzynarodowym trzeba dodatkowo uwzględnić systemy poboru opłat obowiązujące w poszczególnych krajach.
Wysokość opłat może zależeć od parametrów pojazdu, kategorii drogi czy klasy emisji spalin. Dlatego kalkulacja powinna być przygotowana dla samochodu, który rzeczywiście ma wykonać przejazd.
Dobry kalkulator kosztów trasy umożliwia przeanalizowanie tych wydatków przed wyjazdem. Nie zastępuje to pełnego rozliczenia zlecenia, w którym mogą wystąpić także inne koszty, ale pozwala znacznie lepiej przygotować jego wstępną wycenę.
Przy planowaniu transportu międzynarodowego istotne jest nie tylko wyznaczenie drogi przez kilka państw. Trzeba również uwzględnić różnice w systemach opłat drogowych, ograniczenia dla pojazdów ciężarowych i parametry przejazdu na poszczególnych odcinkach.
Przykładowo trasa z Polski do kraju Europy Zachodniej może prowadzić przez różne państwa tranzytowe. Poszczególne warianty mogą różnić się kilometrażem, czasem przejazdu i łącznymi opłatami.
Kalkulator obejmujący sieć dróg europejskich pozwala porównać takie możliwości jeszcze przed rozpoczęciem transportu.
Warto przy tym pamiętać, że oszacowany czas jazdy nie jest równoznaczny z całkowitym czasem realizacji zlecenia. Do harmonogramu należy osobno uwzględnić wymagane przerwy i odpoczynki kierowcy, załadunek, rozładunek oraz ewentualne oczekiwanie.
W transporcie dystrybucyjnym trasa często obejmuje więcej niż jeden adres. W takim przypadku znaczenie ma nie tylko droga pomiędzy kolejnymi lokalizacjami, ale również kolejność ich odwiedzania.
Przy kilku punktach dostawy niewłaściwa kolejność przejazdu może prowadzić do niepotrzebnego wydłużenia trasy, nawet jeżeli każdy pojedynczy odcinek został prawidłowo wyznaczony.
Niektóre kalkulatory umożliwiają więc optymalizację kolejności punktów w ramach jednej trasy. To funkcja szczególnie przydatna przy dostawach do kilku odbiorców.
Należy jednak odróżnić ją od optymalizacji pracy całej floty. Ułożenie kolejności przystanków dla jednego pojazdu nie oznacza automatycznego podziału zleceń pomiędzy wiele samochodów.
Więcej o tym zagadnieniu piszemy w artykule Jak zaplanować trasę z wieloma punktami dostawy?.
Emapa Web Router to internetowy program do wyznaczania tras i kalkulacji kosztów transportu, przeznaczony między innymi dla firm transportowych, spedycyjnych i logistycznych.
Narzędzie umożliwia planowanie przejazdów samochodów ciężarowych w Polsce i Europie z uwzględnieniem parametrów pojazdu oraz ograniczeń drogowych.
W programie można wybrać gotowy profil pojazdu lub zdefiniować własny, określając parametry istotne podczas trasowania. Następnie można wyznaczyć trasę najkrótszą, najszybszą lub najtańszą i sprawdzić jej długość oraz przewidywany czas przejazdu.
Istotną funkcją jest również kalkulacja kosztów transportu. Emapa Web Router uwzględnia między innymi koszty paliwa, kilometrażu, pracy kierowcy i opłat drogowych. Użytkownik może przeanalizować raport kosztów i porównać różne warianty przejazdu.
Program obsługuje także trasy wielopunktowe, z możliwością dodania do 50 punktów pośrednich i optymalizacji kolejności ich odwiedzania w ramach jednej trasy.
Działa w przeglądarce internetowej, bez konieczności instalowania dodatkowego oprogramowania.
Kalkulator tras TIR przydaje się nie tylko podczas codziennego planowania przejazdów. Może również wspierać przygotowywanie ofert transportowych, porównywanie kosztów alternatywnych tras oraz weryfikację założeń przyjętych przed realizacją zlecenia.
Dla spedytora oznacza możliwość sprawdzenia przebiegu trasy i jej kosztów przed przekazaniem zlecenia kierowcy. Dla przewoźnika jest to dodatkowe źródło danych przy ocenie opłacalności transportu. Z kolei firma zlecająca przewóz może wykorzystać kalkulację jako punkt odniesienia podczas analizy otrzymanej oferty.
Największą wartością takiego narzędzia nie jest samo obliczenie liczby kilometrów, ale możliwość zestawienia kilku informacji potrzebnych do podjęcia decyzji.
Planowanie transportu ciężarowego wymaga uwzględnienia parametrów pojazdu, ograniczeń drogowych, czasu przejazdu oraz kosztów. Kalkulator tras TIR pomaga połączyć te elementy i porównać dostępne warianty, zanim samochód wyruszy w drogę.
Wypróbuj Emapa Web Router przez 14 dni. Wyznacz trasę dla swojego pojazdu, sprawdź kilometraż, porównaj warianty przejazdu i oszacuj koszty transportu w Polsce lub Europie.